काव्यलेखन

दरवळाच्या कथा सुगंधी माळून केसात हासते
मालिनी गं जखम कोणती ही अवेळी गंधाळते

कोणता हा ऋतू ज्याला बहराचे भान नाही
कंच हिरव्या रेशमाला जरतारीचा मान नाही

अबलख वारू हा अजाण शर्थ तरी ती करा कुणी
तळपायीचे शर सुगंधी वेचून भरा ही अत्तरदाणी

पायरव हा मुग्ध शरांचा सुमनांच्या राजस देशी
लक्ष जखमा साहल्यावर दरवळते ती चारुकेशी

भ्रमभारल्या सुखाचा भ्रमर घुमतो अवतीभवती
वाट त्यास रे कुणी दाखवा त्या तिथे पल्याडची

इथे न कुणी दवडा वेळ नकोच फुंकरही कुणाची
स्वयंभू हा सुगंध आहे यास न विधा कुण्या कुळाची

संजीवनी
०१.०९.२०२५

शाळेतला जुना मित्र , भेटला, थकल्यासारखा वाटला, सहज विचारलं "काय झालं भाई?"
म्हणाला, "सगळं ठीक आहे", पण त्या वाक्यात एक एक वेगळा अर्थ जाणवला ,

आयुष्याच्या प्रवाहाला
थटल्या सारखं वाटतयं
चाळीशीच्या उंबरठ्यावर
थकल्या सारखं वाटतंय

हरेक पायरी चढताना
पाय कधीही दुखला ना
पण आता पायी काहीतरी
रूतल्या सारखं वाटतंय
चाळीशीच्या उंबरठ्यावर
थकल्या सारखं वाटतयं

किंमत, मान या जाणिवांची
उणीव, ना, संपल्या समजा !
हल्ली हल्लीच्या प्रवासात
चुकल्यासारखं वाटतंय
चाळीशीच्या उंबरठ्यावर
थकल्या सारखं वाटतंय

होर्मुजी जलडमरू
नाद करीतो खणाणा
चाले इराणी तांडव
तुम्ही हे राम म्हणाणा

श्वास कोंडले जगाचे
वारे उष्ण आखातात
घामाघूम सरकारे
विनवणी करतात

तेल वायू दुर्लभची
ओशाळलेले जगणे
कसे दाटले मळभ
धावा देवाचा करणे

गमावले खूप काही
देशाभिमान राहिला
अंतर्यामी हीच उर्मी
दिवा वादळी तगला

एक पोर चिमुकले
मुठी बांधीत हुंकारे
नको जगणे गुलामी
वीर मरण ते बरे

भाळी लाल मळवट
रणी अवतरे वीर
माती मागे बलिदान
अंगी विजेचा संचार

आजचे न्यूज चॅनल्स
-रवी उपाध्ये
१० एप्रिल २०२६

इथे शोकांतिका बनतात एक प्रहसन
केवळ चुकीच्या भाषेचे प्रदर्शन,
माणसांच्या कठपुतळ्या
आणि त्यांचे विचारशून्य चारित्र्य हनन

मोठ्या एकाग्रतेने
हे विध्वंसावर पोसतात,
मृतदेहांना केवळ प्रेतांत बदलतात
आणि भावनांचा सवंग बाजार मांडतात.

पुन्हा पुन्हा,
वेगाने वाहत्या पाण्यात एक गाडी बुडते,
एक मुलगी रडत रडत थकून जाते,
ठार अंधार्‍या काळोखात
हरवलेले आई बाबा शोधते

नको नको देवा पुन्हा, मनुष्यजन्म या पृथ्वीवर,
माणुसकीचा गंध आणि प्रेम, उरले नाही या जगण्यावर।

स्वार्थासाठी ओरबाडून, निसर्ग हा संपत चालला,
“आपलाच हक्क असावा”, असा अट्टाहास का मांडला?

माणूस आता माणूस नाही, अपेक्षांचा तो गुलाम झाला,
जाती-धर्माच्या कुंपणांनी, तुकड्यांत तो विभागला।

डोंगर-दऱ्या अन अथांग सागर, ओसंडून वाहती नदी,
एवढ्या सुंदर पृथ्वीची, कोणालाच का कळेना महती?

सुंदर या वसुंधरेवर, सीमारेषा अनेक आखल्या,
शेजारी असूनही माणसांच्या, कुरापती मात्र वाढल्या।

The dreams can be as real as you want them to be

कंच हिरव्या, ओलेत्या
ओळी तुझ्या पावसाळी
गारपिटीचा आसूड
शिवारात अवकाळी

सांग कशी पावसाची
मला पडेल रे भूल
चंद्रमौळी घरातली
थंडावली माझी चूल

तुझ्यासाठी आभाळीचा
थेंब शिंपलीत मोती
माझ्या पापणीत पूर
बघून पिकाची माती

लेखणीला फुटो तुझ्या
इंद्रधनूचा पिसारा
झुंजण्यास अस्मानीशी
तेवढाच मला थारा

खंत आहे,
मला नाही ओळखता आला
तुझा आपले-तुपलेपणा. .
ठाऊक . .
तू परकाच आहेस माझ्यासाठी
मग हि आगळी रहस्ये
कशी उलगडली तुला?
मी मनाचा मोर तुझ्या हाती देऊन
मयूराक्षी झालेय खरी
पण मयुरपंख होण्याचे
नशीब नाहीच माझे
असेल तुझ्या जगण्याने
माझ्या काळजाचा ठाव घेतलेला
म्हणून जखम तूच बांधावी
हा न्याय कुठे?
तुला आपलेपणाचा उमाळा यावा
हा खरा हृदरोग माझा
तुझ्या दयेने तुला
खरेच. . . परके करून टाकले

आकाशात उडणारे जेव्हां जमीनीवर चालू लागतात
आणी चक्क् माणसांशी बोलू लागतात...

खरं म्हणजे अशात् इतरांनाच आश्च्रर्य व्हावं
ह्यांना धरतीवर बघुन माणसांनीच घाबरावं
पण वर हेच उलट शिमगा करतात
म्हणे, हि माणसं आम्हाला घाबरवतात

आकाशी उडतांना तर सर्वच् जवळ होते
चंद्र, सुर्य, तारे नेहेमीच आटोक्यात होते
मग आता, आकाश सोडुन इथे काय भावलं?
हे पाखरु आज् जमीनीकडे कसं काय धावलं?

म्हणे, सुर्य लांबूनच गुलाबी वाटतो
जवळ जाता नुसताच् जाळतो
तारे आहेत लांबच-लांब रे सारे
चंद्र् ही एकच् आणी कितीतरी झुरणारे

तुझ्या कृपेच्या कथा ऐकल्या मी बहुत,
आज मीही अनुभवला स्पर्श तो अद्भुत।

शब्द माझे हरवले गहिवराच्या प्रवाहात,
कृतज्ञ अश्रू ओघळती शांत ह्या डोळ्यांत।

कसे फेडू दत्ता तुझ्या प्रेमाचे पांग,
करितो प्रार्थना—नित्य ठेवावा संग।

मनपटलावर निर्झरती तुझ्या कीर्तीचे उखाणे,
मन भरून येते आठवून तुझे तराणे।

तुच केली सरस्वती बहाल माझ्या शब्दांना,
केली लय प्रदान माझ्या कवितांना।

ठेव अशीच कृपा नित्य माझ्यावर,
मिळो कीर्ती नि भुक्ती मम कवितेवर।

बीज गीताचे रोवलेस तूच—तूच वृक्ष कर आता,
दत्ता, तव इच्छेविण दुज्या कुणाची काय गाथा।